Bez kategoriiMetody leczenia

Jak postępować po operacji haluksów?

Operacja haluksow

Zdecydowałeś się na operację palucha koślawego? Teraz nadszedł czas na powrót do zdrowia i pełnej sprawności. Jak postępować w pierwszych tygodniach po operacji haluksów oraz jak uchronić się przed nawrotem problemu oraz jak radzić sobie z powikłaniami pozabiegowymi?

Obecnie problem palucha koślawego dotyczy bardzo dużego odsetka populacji, w szczególności kobiet. Na zabieg operacyjny haluksów należy decydować się zawsze w ostateczności. Co prawda obecnie zabieg przeprowadza się w ciągu jednego dnia, to leczenie i powrót do sprawności sięga nawet do roku.

Operacja palucha koślawego wykonywana jest przez chirurga ortopedę. Niestety jego specjalizacją nie jest chirurgia naczyniowa, dlatego stosunkowo często dochodzi do powikłań pooperacyjnych. Konsekwencją jest długotrwałe leczenie i gojenie się rany pooperacyjnej. W trakcie operacji ortopeda skupia się głownie na korekcji ustawienia palucha i strukturach takich jak kości, stawy i mięśnie. Niestety często dochodzi do uszkodzenia drobnych naczyń, a nawet w niektórych przypadków nerwów obwodowych. Często pacjenci po operacji palucha koślawego skarżą się na objawy takie jak: drętwienie, sztywność i utrudnione gojenie się rany. Jak postępować po operacji haluksa oraz jak radzić sobie z powikłaniami – o tym w niniejszym artykule.

Jakie są przyczyny powstania palucha koślawego?

Bezpośrednią przyczyną powstawania haluksów są złożone zaburzenia biomechaniczne w obrębie stopy. Najczęściej spowodowane są tzw. pronacją stóp, czyli tendencją do nadmiernego obciążania wewnętrznego łuku stopy w trakcie chodu. Nadmierna pronacja stóp związana jest z wadą nazywaną stopą płasko – koślawą. Wówczas dochodzi do obniżenia łuków stopy z jednoczesnym odchyleniem pięty na zewnątrz.

Jedną z najbardziej popularnych przyczyn palucha koślawego jest płaskostopie poprzeczne, na skutek którego obniżony i wypłaszczony zostaje łuk poprzeczny stopy. Wynika to z osłabienia mięśni krótkich stopy oraz nadmiernego rozciągnięcia więzadeł. Stopa traci amortyzację i jest podatna na mikrourazy i zniekształcenia.

Nieprawidłowe przetaczanie stóp w trakcie przemieszczania się prowadzi do dysbalansu aparatu mięśniowo- więzadłowego. Więzadła stają się nadmiernie rozciągnięte i zbyt luźnie by prawidłowo utrzymać kości i stawy w fizjologicznym ustawieniu. Wówczas istnieje bardzo duże prawdopodobieństwo deformacji stopy i powstania palucha koślawego.

Również w trakcie ciąży, kiedy hormony rozluźniają wszystkie więzadła kobiety, zwiększa się ryzyko powstania halluksa.

Duże znaczenie dla rozwoju palucha koślawego mają także czynniki genetyczne. Ponadto halluksy zdecydowanie częściej dotykają kobiet. Jeżeli masz predyspozycje genetyczne i dodatkowo nosisz niewłaściwe obuwie np. buty na wysokim obcasie lub z wąskimi czubkami, które ściskają przodostopie, możesz zafundować sobie paluch koślawy!

Różnego rodzaju deformacje stóp w tym także paluchy koślawe dotyczą często osób z chorobami reumatycznymi np. reumatoidalne zapalenie stawów. W tym przypadku procesy zapalne stawów prowadzą do ich zniekształcenia.

Po operacji haluksow jak nalezy postepowac

 

Jak radzić sobie w pierwszych miesiącach po operacji?

Ciężkie i zaawansowane deformacje palucha stanowią wskazanie do leczenia operacyjnego. Zabieg polega na tzw. osteotomii, czyli przecięciu kości i mechanicznym ustawieniu odłamów we właściwej płaszczyźnie. Do najbardziej popularnych metod zabiegowych należą: SCARF, Ludloff, Chevron, Akin.

W trakcie operacji chirurg ortopeda przecina skórę i torebkę stawową. Następnie usuwa nadmiar tkanki kostnej – wystającą narośl na bocznej części palucha. Kolejno przecinana jest kości i usuwany tzw. klin kostny. Następnie nacinane jest więzadło poprzeczne śródstopia, by na nowo ustawić i zespolić odłamy kostne. Na zakończenie lekarz tworzy szew skórny i zakłada opatrunek.

Niestety nawet po prawidłowo wykonanym zabiegu istnieje ryzyko powikłań, a nawet nawrotu choroby. Operacja nie leczy bowiem przyczyny powstawania palucha koślawego. Dlatego po okresie rekonwalescencji zaleca się stosowanie aparatu korygującego, zabezpieczającego przed nawrotem problemu.

Operacja haluksow

 

Faza I: Pierwsze 72h po operacji

Trzymaj stopy uniesione na poduszkach, kolana powinny być lekko ugięte. W ten sposób będziesz zapobiegać obrzękom.

Jak zapobiegac obrzekom po operacji haluksow

Dodatkowo zalecane jest chłodzenie operowanej stopy, która w tym okresie prawdopodobnie będzie zawinięta bandażem chirurgicznym. Zimne okłady zmniejszają obrzęk i skutecznie działają przeciwbólowo.

Znieczulenie podane przez lekarza w trakcie zabiegu przeważnie utrzymuje się 12- 36 godzin, po tym okresie lekarz zasugeruje przyjęcie leku przeciwbólowego. W tym okresie zalecany jest także antybiotyk, przypisany na receptę, w celu ochrony przed infekcją. W pierwszych dniach po operacji nie zaleca się spacerów, powinieneś jak najwięcej odpoczywać z podniesionymi nogami.

Faza II: Pierwsze dwa tygodnie po zabiegu

Po upływie około 72 godzin, można zacząć poruszać się przy pomocy kul łokciowych, brać prysznic, zabezpieczając opatrunek przed zmoczeniem oraz wychodzić na zewnątrz na spacer.

Jeżeli będzie pojawiać się dokuczliwy ból, stosuj leki przeciwbólowe i zimne okłady. W trakcie siedzenia i leżenia, nadal zaleca się unoszenie kończyn dolnych do góry. Jednak pamiętaj o wstawaniu i poruszaniu się, w tym okresie jest to wręcz wskazane!

Zaopatrz się w specjalny but pooperacyjny. Powinien być zaprojektowany tak, aby ciężar ciała opierany był na pięcie, dzięki czemu przednia część – operowana, zostaje odciążona. Odciążenie przodostopia sprzyja procesom gojenia się ran, mięśni i więzadeł. But pooperacyjny przyspiesza proces rekonwalescencji i ułatwia poruszanie się.

https://www.drsapporo.com/produkt/orto-but-po-operacji-na-haluksy/

Orto but po operacji haluksow

 

Faza III: Okres po dwóch tygodniach od operacji i później

Mniej więcej po dwóch tygodniach po przebytej operacji, usuwane są szwy. Czasami zachowawczo ponownie bandażuje się stopę. W tym okresie, powoli można wracać do noszenia standardowego obuwia. Powinno być wygodne i odpowiednio szerokie na przodostopiu. Ze względu na bandaże, możliwe, że będziesz musiał zdecydować się na buty o nieco większym niż zazwyczaj rozmiarze. Jeżeli na dworze jest ciepło, dobrym rozwiązaniem są dobrze wyprofilowane sandały sportowe. Jeśli zaistnieje taka potrzeba, nadal można korzystać z buta pooperacyjnego.

Po około 3- 4 tygodniach możesz powoli wracać do ćwiczeń i normalnej aktywności. Pamiętaj jednak o tym, że Twoje stopy całkowicie będą goić się nawet przez rok. Blizna na podeszwowej i grzbietowej stronie stopy będzie stopniowo zanikać, aż z czasem powinna stać się niezauważalna.

W tym okresie zaleca się stosowanie aparatów korygujących. Ma to duże znaczenie z tego względu, że istnieje ryzyko nawrotu choroby. Orteza korygująca haluksy, zapewni prawidłowe ustawienie palucha, zapobiegając ponownej tendencji do przesuwania się palucha w kierunku innych palców.

Badania wskazują, że duży odsetek pacjentów, którzy zdecydowali się na operację haluksów doświadcza nawrotu problemu. Dzieje się to najczęściej ok. 2-3 lata po zabiegu. Dlatego jeżeli jesteś po operacji niezwykle istotna jest dalsza korekcja stopy i prewencja nawrotu choroby.

Gdy tylko rana pooperacyjna się zagoi – stosuj komfortowe obuwie (z szerokim przodostopiem). Unikaj butów na wysokim obcasie i z wąskimi czubkami. W tym okresie możesz również z powodzeniem stosować aparat Bunito Duo po to, aby zapobiegać powikłaniom i nawrotom choroby.

Pomimo, że ustawienie palucha zostało skorygowane w trakcie zabiegu przez ortopedę, aparat na haluksy Bunito Duo będzie chronić Twoje stopy przed tendencją do powtórnego koślawienia. Orteza posiada także specjalną opaskę na śródstopie, która zbliża do siebie kości śródstopia zmniejszając płaskostopie poprzeczne i przywracając właściwą funkcję mięśnia zginacza długiego palucha. W ortezie zastosowano także, silikonową wkładkę, którą można chłodzić. Zimny okład niweluje obrzęk i zmniejsza dolegliwości bólowe. Po zabiegu operacyjnym zaleca się noszenie ortezy przez 3-4 godziny dziennie.

Aparat na haluksy

 

Jak radzić sobie z powikłaniami?

Najczęstsze powikłania po operacji haluksów to:

  • Uczucie mrowienia i zaburzenia czucia stopy
  • Sztywność palucha
  • Jałowa martwica kości
  • Nawrót problemu palucha koślawego
  • Trudno gojąca się, wrzodziejąca rana
  • Zrosty pooperacyjne

Jeżeli jesteś po operacji haluksów i pojawiły się powikłania pooperacyjne radzimy:

  • Kiedy po operacji pojawia się mrowienie i drętwienie stopy, może to wynikać z uszkodzenia nerwu obwodowego w trakcie zabiegu. Znajduje się on bardzo blisko miejsca, które jest przecinane w trakcie operacji. Jeżeli nerw nie został całkowicie uszkodzony warto pobudzać go do odbudowy np. rolując stopę piłeczką z kolcami, wykonując masaż kciukami, okrężnymi ruchami. Ponadto w odbudowie nerwu bardzo dobrze sprawdzają się masaże wirowe stopy.
  • Aby zlikwidować sztywność palucha, podejmij rehabilitację. Skuteczne są ćwiczenia ruchowe, wzmacniające mięśnie stopy oraz zakresy ruchu w stawach. Systematyczne ćwiczenia powinny przynieść pożądany efekt i zmniejszyć uczucie sztywności palucha.
  • Po zabiegowa jałowa martwica kości, może być spowodowana miejscowym niedokrwieniem. Aby temu zapobiec stosuj zabiegi z zakresu fizykoterapii, poprawiające ukrwienie stopy takie jak: masaże wirowe, ćwiczenia, laseroterapię oraz krioterapię.
  • Aby nie dopuścić do nawrotu palucha koślawego stosuj ortezę Bunito Duo, niwelującą przyczynę – płaskostopie poprzeczne. Ponadto zapewni Ci ona utrzymanie palucha we właściwej pozycji
  • Trudno gojąca się rana, może być spowodowana uszkodzeniem drobnych naczyń krwionośnych w trakcie zabiegu przez chirurga. Jeżeli dodatkowo masz problemy naczyniowe związane z: cukrzycą, żylakami, niedokrwieniem tętniczym – rana pooperacyjna może zamienić się w głębokie owrzodzenie. Aby temu zapobiec, dbaj o sterylność rany- często wymieniaj opatrunek i korzystaj z buta pooperacyjnego. Odciążenie stopy przyspieszy proces gojenia rany. Jeżeli rana się nie goi staraj się nie moczyć stopy w wodzie z mydłem i zawsze stosować opatrunek zabezpieczający. Korzystnie na zmniejszenie rany wpływa także redukcja obrzęku – układaj stopy na poduszce.
  • Aby nie dopuścić do powstania tzw. zrostów pooperacyjnych w obrębie struktur takich jak: powięź, mięśnie, więzadła – wykonuj masaż wokół rany, pobudzający ukrwienie tkanek. Kiedy rana się zrośnie możesz mobilizować i masować całą bliznę.

Oczywiście pamiętajmy o tym, że lepiej zapobiegać niż leczyć! Dlatego, jeżeli paluch koślawy nie jest na tyle zaawansowany, że jedynym rozwiązaniem jest operacja, podejmij działania profilaktyczne! Zabieg chirurgiczny jest zawsze ostatecznością i nie daje gwarancji dożywotnej skuteczności. Dodatkowo istnieje duże ryzyko powikłań! Aparat Bunito Duo doskonale sprawdza się w profilaktyce, leczeniu oraz rehabilitacji pooperacyjnej paluchów koślawych.

 

Raikin, S. M., Miller, A. G., & Daniel, J. (2014). Recurrence of hallux valgus: a review. Foot and ankle clinics, 19(2), 259-274.

 

Dodaj komentarz

Twój adres e-mail nie zostanie opublikowany. Wymagane pola są oznaczone *